De case

Het doel van de Jongerenindex Zwolle was met gebruikmaking van big data probleemjongeren vroegtijdig op het spoor te komen. De proef startte in het voorjaar van 2016. De gemeente Zwolle trok daarin samen op met de GGD IJsselland. Op een gezamenlijke site zeggen deze partijen: “De Jongerenindex geeft een beeld per wijk van de factoren die het goed opgroeien van jongeren tussen de 12 en 18 jaar versterken dan wel bedreigen. De index is een waardevol middel dat een beeld geeft van het opgroeiklimaat van deze jongeren.” De big data voor de index zou moeten komen uit:

– Gezondheidsvragenlijsten of gezondheidsonderzoek in klas 2 en klas 4 van het voorgezet onderwijs.
Buurt voor Buurt onderzoek
CBS en GBA – in combinatie met bijstand of schulddienstverlening administratie.

Stel dat je alle digitale gegevens die beschikbaar zijn van iedereen zou gebruiken. Dan is het niet irreëel te veronderstellen dat je behoorlijk nauwkeurig voorspellingen kunt doen over kansen van jongeren. Schoolresultaten, gezinsinkomen, opleiding ouders, justitiële gegevens, kredietwaardigheid, maar ook gegevens die Google van ons heeft over koopgedrag, voorkeuren qua smaak enzovoort. Algoritmes weten daar wel raad mee.

Maar in zo’n wereld leven we niet. Veel van de info is niet beschikbaar. En daar waar commerciële bedrijven wellicht iets soepeler omgaan met gegevens die wél verkrijgbaar zijn, zullen overheden ook dan nog terughoudend zijn. Daar komt de AVG bij, die was er in 2016 nog niet, in 2018 werden de regels voor privacy enorm aangescherpt. Daardoor is het idee onder de Jongerenindex – als het gaat om informatie vergaren met big data – nagenoeg onuitvoerbaar geworden, niet in de laatste plaats omdat de samenleving vanwege de AVG ook strenger is geworden op het verstrekken van informatie. Dat hebben we binnen SSG ook gemerkt bij het opstellen van socialenetwerkkaarten. Zie daarvoor de casus Borne-Hengelo.

Common Ground – Maximaal Jezelf

De gemeente Zwolle is nu op ander vlak bezig gegevens van individuele burgers dusdanig te organiseren dat die info veilig in een ‘kluisje’ van het individu blijft, waarbij betreffende burger zelf kan aangeven wie er eventueel, wanneer, bij welke informatie in dat kluisje zou mogen kijken. Dat systeem is gebaseerd op Common Ground en wordt door Zwolle, Deventer, Enschede en Groningen samen ingevoerd, om te beginnen bij de sociale dienstverlening. Maximaal Jezelf heet dit product en geeft de burger de mogelijkheid zijn eigen kluis te vullen, de overheid toestemming te geven erin te kijken (indien nodig), waardoor allerlei hulpverlening beter ingezet kan worden én waaraan een chatbox gekoppeld is. Dit alles zonder de face-to-face dienstverlening te verminderen. De gemeenten denken zelfs dat daarvoor meer ruimte ontstaat, ook omdat de digitale versie door naasten van de hulpvragen gedaan kan worden, zelfs als die heel ergens anders in de wereld wonen.

Maximaal Jezelf wordt hier uitgelegd.
En er is ook een versie gemaakt om het bovenliggende gedachtengoed uit te leggen aan andere gemeenten

Met de kennis van nu zou dit project destijds in de canvas negatief scoren als het gaat om draagvlak in de eigen organisatie en de beschikbare middelen (in de zin van data).
Maar met diezelfde kennis van nu zou dit project een succesvol instrument zijn om de techniek van common ground en het eigen digitale kluisje van een individu als basis in te zetten om te kijken of je dezelfde doelen kunt bereiken.

Twee onderzoeken vanuit het SSG-project hebben relatie met de materie achter de Jongerenindex.
– Ouders over het sociaal mediagebruik van hun kinderen (Kylie Leussink)
– De inzet van social listening bij jongeren in de leeftijd van 16 tot 21 jaar (Daniëlle Alferink)

Overwegingen achteraf
  • Het is de afgelopen jaren in heel hoog tempo veel moeilijker geworden data te verzamelen.
  • De organisatie moet volledig achter het plan staan en daar menskracht en financiële middelen voor beschikbaar stellen
  • Digitale technieken bieden nieuwe mogelijkheden via een andere weg dezelfde doelen te bereiken


Zwolle: Jongerenindex

Je zou ook interesse kunnen hebben in

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *